Kendin olmak mı, anne kalabilmek mi?

Claire Lynch, Aile İçi Bir Mesele romanında 1980’ler Britanyası’nda lezbiyen bir annenin çocuklarını kaybetme korkusundan yola çıkarak aile, sırlar ve aidiyet üzerine sarsıcı bir hikâye anlatıyor.

1980’lerde Britanya’da bir kadın boşandığında çocuklarının velayetini alması olağan kabul edilebilirdi. Ancak aynı kadın lezbiyense, meselenin rengi değişirdi.

Velayet davalarında bir annenin cinsel yönelimi, çocuklarına nasıl baktığından bağımsız olarak aleyhinde kullanılabiliyordu. Lezbiyen ilişkilerin çocukların gelişimine zarar verebileceği, çocukların okulda dışlanabileceği ya da “geleneksel aile modeli” dışında büyümenin onlar için sakıncalı olacağı gibi bugün bilimsel temelden yoksun olduğunu bildiğimiz varsayımlar mahkeme salonlarında ciddi biçimde tartışılıyordu.

1980’lerde Britanya’da boşanma davalarına giren lezbiyen annelerin yaklaşık %90’ı çocuklarının velayetini kaybetti.  Bazıları partnerleriyle ilişkilerini gizlemek zorunda kaldı. Bazılarının çocuklarıyla görüşmesine ancak belirli koşullar altında izin verildi.

Böylece pek çok kadın için son derece acımasız bir seçim ortaya çıktı: Kendin olmak mı, anne kalabilmek mi? Claire Lynch’in Aile İçi Bir Mesele romanı tam da bu tarihsel gerçekliğin gölgesinde başlıyor.

1982. Dawn, kocası Heron ve kızları Maggie ile dışarıdan sıradan görünen bir hayat sürmektedir. Fakat Dawn’ın başka bir kadına âşık olması yalnızca evliliğinin sonu anlamına gelmez. Dönemin Britanyası’nda bu karar, çocuğunu kaybetme ihtimalini de beraberinde getirir.

Yıllar sonra Heron’a ölümcül bir hastalık teşhisi konduğunda geçmiş yeniden ailenin kapısını çalar. Artık yetişkin olan Maggie, çocukluğundan beri kendisine anlatılan hikâyedeki boşluklarla yüzleşmeye başlar.

Annesi neden gitti? Babası neden sustu? Ve bir aileyi korumak için söylenen bir yalan nelere mal oldu?

Aile İçi Bir Mesele, 1980’lerin homofobisini yalnızca tarihsel bir arka plan olarak kullanmıyor; toplumsal önyargıların bir evin içine, bir evliliğe ve anne ile çocuk arasındaki bağa nasıl sızabildiğini gösteriyor.